Nederland wordt anders: Onderzoekslab
Met nieuw elan werken aan de ruimtelijke inrichting van Nederland
Nederland komt uit een uiterst hectische tijd. Door de hoogconjunctuur zijn ruimtelijke projecten in een enorme versnelling gekomen. Een tijd van plannen maken, projecten uitvoeren en 'gisteren af'. Nu de economische crisis de druk van de ketel heeft afgehaald, is er weer tijd voor reflectie. En dat is geen overbodige luxe. Want er zijn verschillende opgaven in ons land – zoals krimp, herbestemming, knooppuntontwikkeling en groen in de wijken – die om nieuw elan vragen. Zowel inhoudelijk, procesmatig als organisatorisch. Tegelijkertijd heeft de crisis zelf ook invloed op het krachtenveld in de ruimtelijke sector. Condities verschuiven, verhoudingen veranderen.
'Nederland wordt anders' speelt in op deze behoefte om actuele en toekomstige opgaven te doordenken en tegelijkertijd de ruimtelijke sector scherper te positioneren. De Rijksbouwmeester, Liesbeth van der Pol, heeft dit initiatief genomen om samen met het College van Rijksadviseurs, de ministeries van VROM en WWI, de gemeenten Rotterdam, Den Haag en Utrecht, Aedes, Neprom en de kennisinstellingen TU Delft, TU Eindhoven en Stimuleringsfonds voor Architectuur de krachten te bundelen in een drietal onderdelen:
- In het Onderzoekslab multidisciplinair vooronderzoek te verrichten naar enkele nationaal urgente opgaven;
- Conceptontwikkeling te stimuleren rondom wonen in wijken die nog weinig onder de aandacht staan;
- Via ontwikkelcompetities het binnenstedelijk bouwen te bevorderen.
Veel belangstelling voor Onderzoekslab
Op 9 juli 2009 is het initiatief gelanceerd, waardoor al veel belangstelling ontstaan is voor het Onderzoekslab. Deelnemers willen zich al aanmelden. Architectenbureaus hebben faciliteiten ter beschikking gesteld. Gemeenten en corporaties hebben vraagstukken aangedragen. Mentoren melden zich. Over nieuw elan gesproken. Maar wat is de huidige stand van zaken nu?
Onderzoekslab: wat houdt het in?
In het Onderzoekslab zal ontwerpend vooronderzoek verricht worden naar vraagstukken als binnenstedelijk bouwen, herbestemming, krimp, nieuwe werkmilieus, water als ontwerpopgave, verwevenheid stad en landschap, duurzame (rijks)gebouwen en het verbeteren van de samenhang tussen infrastructuur en grotere gebiedsontwikkeling. In het Onderzoekslab gaat het nadrukkelijk om vooronderzoeken, ofwel om additionele onderzoeken die vooraf gaan aan reguliere en externe onderzoeken. Zo wordt voorkomen dat sprake is van concurrentievervalsende activiteiten voor bureaus.
7 onderzoeksvragen, 7 locaties en 7 multidisciplinaire teams
Het Onderzoekslab zal in minimaal twee ronden verlopen. Voor de eerste ronde, die begin oktober 2009 van start gaat, zullen zeven labs georganiseerd worden op verschillende locaties in het land. In elk lab staat een specifieke onderzoeksvraag centraal. Elk lab bestaat uit een multidisciplinair team onder leiding van een mentor. Deelnemers aan de teams zijn (deels) werkloze ontwerpers als architecten, stedenbouwers en landschapsarchitecten, maar ook dito planologen, cultuurhistorici, stadssociologen, economen. Afhankelijk van de onderzoeksvraag hebben de labs een wisselende samenstelling qua disciplines en omvang.
Voor wie is het Onderzoekslab en wanneer kun je je aanmelden?
Ontwerpers die (deels) werkloos zijn geraakt, maar ook mensen met achtergronden als hierboven beschreven, kunnen zich inschrijven voor het Onderzoekslab. Uiterlijk medio september verschijnt een advertentie in kranten en website met de definitieve onderzoeksvragen en locaties. Vanaf dat moment kunnen belangstellenden zich aanmelden. Op basis van de aanmeldingen zal een selectie voor de teams worden gemaakt per onderzoeksvraag. De aanmeldingsprocedure, selectiecriteria en voorwaarden worden vermeld in de advertentie en op de website.
Heeft u nog vragen?
U kunt uw vraag direct stellen aan het projectteam. Wilt u hierbij uw contactgegevens (telefoonnummer) vermelden, dan beantwoorden we uw vragen zo snel als mogelijk. Het emailadres is: postbus.onderzoekslab@minvrom.nl.

